Het Berkeldal

De rivier die de Achterhoek vormgaf

De Berkel ontspringt in het Duitse Billerbeck en slingert ruim honderd kilometer westwaarts, langs Eibergen, Borculo, Lochem en Almen, tot ze bij Zutphen in de IJssel uitmondt. Het Berkeldal is het brede, lommerrijke landschap dat de rivier onderweg uitsleet — een streek van uiterwaarden, knotwilgen en oude beekbegeleidende bossen. Bij Lochem voel je hoe de rivier het tempo van het land bepaalt: traag, meanderend, in geen enkele haast.

Een rivier die haar bochten terugkrijgt

Een deel van de Berkel werd in de twintigste eeuw rechtgetrokken, maar tussen Lochem en Almen krijgt de rivier haar natuurlijke loop weer terug. Er komt meer variatie voor planten en dieren, vispassages bij de stuwen openen de bovenloop opnieuw, en het dal wordt steeds mooier om doorheen te wandelen. Je loopt langs rietkragen en natte graslanden waar het water glinstert tussen het groen.

Trek waterdichte schoenen aan: sommige stukken langs de oever kunnen drassig zijn, vooral na regen. Juist die ongetemde randen maken het dal zo levend — hier is de natuur weer aan zet.

Wandelen en fietsen langs het water

Het Berkeldal is doorweven met paden. De etappe Almen–Lochem van het Berkelpad volgt de rivier over zo'n twaalf kilometer, en kortere rondjes vanuit Lochem brengen je door het dal en weer terug langs de Lochemse Berg. Fietsers vinden langs de oevers vlakke, rustige routes die het ene dorp met het andere verbinden.

Kom in het vroege voorjaar als het water hoog staat, of in de herfst wanneer de wilgen verkleuren. Neem de tijd voor een bank aan de oever en luister: het kabbelen van de Berkel is het zachtste geluid van de Achterhoek.